Dyrektorzy przedszkoli i szkóÅ‚
W odpowiedzi na pismo z dnia 30 kwietnia 2020 r. oraz w nawiązaniu do wideokonferencji przeprowadzonej w dniu 29 kwietnia 2020 r. pragnę poinformować, iż cofam wyrażone w piśmie nr 0.2350.38.20 z dnia 23 marca 2020 r. polecenie w sprawie dostosowania tygodniowego zakresu treści nauczania wyłącznie do liczby godzin podstawowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych nauczyciela.
Chciałbym także odnieść się do kilku kwestii związanych z występującymi problemami w realizacji zdalnego nauczania.
Z przedÅ‚ożonych do UrzÄ™du Miejskiego w SuwaÅ‚kach informacji przygotowanych przez dyrektorów szkóÅ‚ i przedszkoli wynika, że proces zdalnego nauczania przebiega w różny sposób i jest on w zależnoÅ›ci od szkoÅ‚y lub przedszkola bardziej lub mniej sformalizowany, a także w różny sposób zorganizowany. W niewielu suwalskich szkoÅ‚ach zdalne nauczanie odbywa siÄ™ z zastosowaniem platform edukacyjnych przystosowanych do ksztaÅ‚cenia on-line w czasie rzeczywistym i zgodnie z zaplanowanym tygodniowym rozkÅ‚adem zajęć. Zdecydowana wiÄ™kszość rad pedagogicznych i dyrektorów szkóÅ‚ ograniczyÅ‚a siÄ™ do zorganizowania takiego zdalnego nauczania, które polega na przesyÅ‚aniu uczniom materiaÅ‚u do opanowania, ćwiczeÅ„, wypracowaÅ„ lub zadaÅ„ do rozwiÄ…zania, a także filmów edukacyjnych do obejrzenia. Do tych celów wykorzystywany jest eDziennik, różne komunikatory spoÅ‚eczne, maile lub telefony. W stosunku do przedszkolaków, dzieci objÄ™tych edukacjÄ… wczesnoszkolnÄ… i uczniów niepeÅ‚nosprawnych materiaÅ‚y edukacyjne sÄ… przesyÅ‚ane do rodziców. W dużej mierze ciężar zdalnego nauczania zostaÅ‚ przeniesiony ze szkoÅ‚y na rodziców.
PragnÄ™ też podkreÅ›lić, że ze strony rodziców, ale też i nauczycieli napÅ‚ywa wiele krytycznych uwag i niepokojÄ…cych sygnaÅ‚ów dotyczÄ…cych organizacji zdalnego nauczania i nadzoru sprawowanego przez dyrektora lub jego braku. SÄ… nauczyciele, którzy Å›wietnie realizujÄ… swoje zadania, ale sÄ… i tacy, którzy od ponad miesiÄ…ca nie kontaktujÄ… siÄ™ z uczniami ani rodzicami. Rodzice sygnalizujÄ… także, że niejednokrotnie nauczyciele zarzucajÄ… uczniów nadmiernymi materiaÅ‚ami do pracy przesyÅ‚ajÄ…c je w nieodpowiednich porach.
W moim odczuciu, ale także rodziców zdalne nauczanie nie może być ograniczone do poleceÅ„ wydawanych uczniom i ich rodzicom „przeczytaj, zapoznaj siÄ™, przepisz, przygotuj, zrób ćwiczenie, obejrzyj materiaÅ‚ na youtube czy innej platformie".
Na przeprowadzonej w dniu 29 kwietnia 2020r. telekonferencji wyraziÅ‚em poglÄ…d i teraz z caÅ‚Ä… stanowczoÅ›ciÄ… to potwierdzam, że w suwalskich szkoÅ‚ach Å›rednich oraz starszych klasach szkóÅ‚ podstawowych zdalne nauczanie powinno być realizowane z klasÄ…/grupÄ… w systemie on-line z zastosowaniem dostÄ™pnych, bezpÅ‚atnych platform edukacyjnych, z zachowaniem przepisów rozporzÄ…dzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiÄ…zaÅ„ w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oÅ›wiaty w zwiÄ…zku z zapobieganiem, przeciwdziaÅ‚aniem i zwalczaniem COVID-19.
PodawaÅ‚em tez przykÅ‚ady suwalskich szkóÅ‚, które mimo trudnej sytuacji poradziÅ‚y z nowym wyzwaniem i prowadzÄ… zajÄ™cia w systemie on-line. ApelowaÅ‚em do dyrektorów szkóÅ‚ o skorzystanie z tych dobrych praktyk. Niestety w zaplanowanej na 5 maja 2020r. prezentacji dobrych rozwiÄ…zaÅ„ zdalnego nauczania wdrożonych w Zespole SzkóÅ‚ Nr 6 w SuwaÅ‚kach wziÄ™li udziaÅ‚ tylko dyrektorzy z 3 jednostek oÅ›wiatowych, co dla mnie jest niemiÅ‚ym zaskoczeniem.
Zgodnie z ww. rozporzÄ…dzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. dotychczasowe tygodniowe rozkÅ‚ady zajęć dla poszczególnych klas należaÅ‚o zmodyfikować tak, aby możliwe byÅ‚o zdalne nauczanie oraz realizowanie podstaw programowych i ocenianie uczniów z uwzglÄ™dnieniem szeregu ograniczeÅ„ i warunków wskazanych w tym akcie prawnym. Istotne jest też dokumentowanie zajęć w celu monitorowania realizacji podstawy programowej, ale też monitorowanie realizacji godzin pracy nauczyciela, w tym ponadwymiarowych.
Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela, czas pracy nauczyciela wynosi 40 godzin tygodniowo. Nie ma wÄ…tpliwoÅ›ci (o czym mówi ww. rozporzÄ…dzenie), że do kompetencji dyrektora należy ustalenie zasad zaliczania do wymiaru godzin poszczególnych zajęć realizowanych z wykorzystaniem metod i technik ksztaÅ‚cenia na odlegÅ‚ość lub innego sposobu ksztaÅ‚cenia, a także m.in. to dyrektor ustala sposób dokumentowania tych zajęć.
Zgodnie z § 7 RozporzÄ…dzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. to dyrektor a nie organ prowadzÄ…cy ponosi odpowiedzialność za prawidÅ‚owe rozliczanie wymiaru godzin poszczególnych zajęć realizowanych z wykorzystaniem metod i technik ksztaÅ‚cenia na odlegÅ‚ość lub innego sposobu ksztaÅ‚cenia. Dyrektor jednostki systemu oÅ›wiaty ustala zasady zaliczania do wymiaru poszczególnych lekcji realizowanych zdalnie, w tym godzin ponadwymiarowych. Rola organu prowadzÄ…cego sprowadza siÄ™ (§ 6 ust. 2 rozporzÄ…dzenia) do wspomagania jednostki systemu oÅ›wiaty w organizacji ksztaÅ‚cenia zdalnego. TakÄ… pomoc chociażby w zabezpieczeniu sprzÄ™tu potrzebnego do prowadzenia edukacji zdalnej PaÅ„stwo otrzymali.
I w tym miejscu należy zadać kilka pytaÅ„: czy PaÅ„stwo wypeÅ‚niliÅ›cie podstawowy obowiÄ…zek, jakim byÅ‚o ustalenie zasad dla poszczególnych zajęć, czy oceniliÅ›cie wraz z nauczycielami stan realizacji podstawy programowej ksztaÅ‚cenia ogólnego z poszczególnych zajęć/przedmiotów oraz podstaw programowych ksztaÅ‚cenia zawodowego, czy zostaÅ‚y ustalone w jakim zakresie potrzebna jest modyfikacja szkolnego zestawu programów nauczania/ programów wychowania przedszkolnego, na jakiej podstawie i jak jest dokumentowana realizacja godzin podstawowego obowiÄ…zkowego wymiaru godzin zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuÅ„czych nauczycieli, a także jaki jest sposób i dokumentowanie potwierdzajÄ…ce realizacjÄ™ godzin ponadwymiarowych.
Warunki i czas zdalnej pracy nauczyciela z przedszkolakami i uczniami klas I-III szkóÅ‚ podstawowych (kontakt praktycznie tylko z rodzicami), nauczyciela np. wychowania fizycznego, bibliotekarza, Å›wietlicy, nauczyciela pracujÄ…cego z uczniami z niepeÅ‚nosprawnoÅ›ciÄ… umysÅ‚owÄ…, szczególnie w stopniu umiarkowanym, znacznym lub gÅ‚Ä™bokim może nasuwać wiele wÄ…tpliwoÅ›ci i trudnoÅ›ci w rozliczeniu podstawowego obowiÄ…zkowego wymiaru godzin zajęć dydaktycznych, a co za tym idzie rozliczenia godzin pracy nauczyciela. Moim zdaniem dokumentowanie i rozliczanie godzin ponadwymiarowych w tych przypadkach byÅ‚oby nie tylko potwierdzaniem fikcji, ale też i nadużyciem w zakresie finansów publicznych.
Nie wyobrażam też rozliczania godzin ponadwymiarowych przez nauczycieli, którzy nie korzystajÄ… z możliwoÅ›ci prowadzenia lekcji z klasa/grupÄ… on-line w czasie rzeczywistym a jedynie ograniczajÄ… siÄ™ do przesyÅ‚ania uczniom materiaÅ‚ów do opanowania lub zadaÅ„ i ćwiczeÅ„ do wykonania. Taka praca nauczyciela niewiele różni siÄ™ od tradycyjnego modelu zadawania uczniowi lekcji do odrobienia w domu.
Na zakoÅ„czenie pragnÄ™ podkreÅ›lić to, co już wczeÅ›niej wyraziÅ‚em na telekonferencji w dniu 29 kwietnia 2020 r., iż ostateczne decyzje w tych sprawach należą do PaÅ„stwa. PaÅ„stwo też sprawujecie nadzór pedagogiczny. Decyzje dyrektora podlegajÄ… kontroli nie tylko przez organ prowadzÄ…cy, ale też przez kuratora oÅ›wiaty, Regionalne Izby Obrachunkowe, NajwyższÄ… IzbÄ™ Kontroli i administracjÄ™ skarbowÄ…. Brak udokumentowania potwierdzenia realnego prowadzenia zajęć z wykorzystaniem metod i technik ksztaÅ‚cenia na odlegÅ‚ość może skutkować odpowiedzialnoÅ›ciÄ… za naruszenie dyscypliny finansów publicznych.
W przypadku podjÄ™cia decyzji o wypÅ‚aceniu wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe proszÄ™ o zÅ‚ożenie w ciÄ…gu 7 dni od daty wypÅ‚aty informacji przedstawiajÄ…cej nastÄ™pujÄ…ce dane: imiÄ™ i nazwisko nauczyciela, miesiÄ…c za który jest wypÅ‚acane wynagrodzenie, realizowany przedmiot, liczbÄ™ zrealizowanych godzin ponadwymiarowych w danym miesiÄ…cu, tygodniowÄ… liczbÄ™ zrealizowanych godzin, w tym godzin lekcji on-line.
Z poważaniem
Prezydent Suwałk
Czesław Renkiewicz
Fot. Archiwum